Imposto de Matriculación

É o Imposto Especial sobre Determinados Medios de Transporte, coñecido popularmente como imposto de matriculación. É un tributo estatal que se paga unha soa vez, ao matricular por primeira vez en España un vehículo (e tamén certas embarcacións e aeronaves). Está regulado na Lei 38/1992 de Impostos Especiais e, aínda que é estatal, a súa recadación está cedida ás comunidades autónomas, que poden subir o tipo do tramo máis alto. Non ten nada que ver co IVTM (o «imposto de circulación»), que é municipal e se paga todos os anos.

Case sempre o verás ao comprar un coche novo: vai incluído no prezo que che dá o concesionario, así que moita xente nin se decata de que o está pagando. Tamén aparece —e aquí si que o notas— cando traes un coche doutro país e o matriculas en España, cando matriculas unha autocaravana, unha moto de certa cilindrada, ou unha embarcación de recreo de máis de 8 metros de eslora. En cambio, comprar un coche de segunda man que xa estaba matriculado en España non xera IEDMT: ese imposto xa se pagou no seu día.

O suxeito pasivo é a persoa ou empresa a nome da cal se matricula o vehículo. Na compra dun coche novo nun concesionario, a xestión faina o propio concesionario ou a súa xestoría e o importe xa vén repercutido na factura. Se traes un vehículo do estranxeiro e o matriculas pola túa conta, o obrigado a presentar e pagar o imposto es ti.

Sobre dous elementos: a base impoñible e o tipo. A base impoñible é o prezo do vehículo sen IVE (en coches novos) ou o valor de mercado (en usados importados). O tipo depende das emisións oficiais de CO₂ (ciclo WLTP, casa V.7 da ficha técnica) segundo os tramos: 0% ata 120 g/km, 4,75% de 120 a 160, 9,75% de 160 a 200 e 14,75% por riba de 200 g/km, con incrementos nalgunhas comunidades para o tramo máis alto. Por exemplo, un coche con base impoñible de 25.000 € e 150 g/km de CO₂ pagaría o 4,75%, é dicir, 1.187,50 €.

Non pagas cota, pero si tes que presentar o imposto. Os vehículos 100% eléctricos, os de hidróxeno e, en xeral, calquera turismo con emisións de ata 120 g/km de CO₂ tributan ao 0%. Iso significa que a cota é cero, pero a matriculación non se pode completar sen ter presentado igualmente a declaración do imposto ante Facenda. É un trámite frecuente que sorprende: aínda que non pagues, o papelame hai que facelo.

Si, case sempre. A exención ou o tipo 0% non eliminan a obriga de declarar. Segundo o caso preséntase o modelo 576 (autoliquidación xeral, mesmo cando sae a cero por emisións) ou o modelo 06 (declaración para os supostos de non suxeición e exención que non necesitan recoñecemento previo). Sen ese documento, Tráfico non matriculará o vehículo.

As máis habituais son:

• Vehículos para persoas con discapacidade, matriculados ao seu nome e para o seu uso exclusivo.
• Taxis e vehículos de VTC destinados ao servizo público de viaxeiros.
• Autoescolas, para vehículos destinados ao ensino de condutores.
• Empresas de aluguer (rent a car), baixo certas condicións.
• Familias numerosas, cunha redución do 50% da base impoñible.
• Autocaravanas e vehículos vivenda, cunha redución do 30% da base impoñible.

A maioría destas exencións e reducións esixen o recoñecemento previo de Facenda mediante o modelo 05, que hai que solicitar antes de matricular. Non se aplican automaticamente.

A redución é do 50% da base impoñible, non da cota directamente, pero o efecto é o mesmo: pagas o imposto sobre a metade do valor. O vehículo debe ter entre 5 e 9 prazas (incluída a do condutor), matricularse a nome do pai, da nai ou de ambos os dous, e destinarse ao uso exclusivo da familia. Coidado con dúas condicións: teñen que pasar polo menos catro anos desde outra matriculación acollida a esta mesma redución (agás sinistro total), e o coche non se pode transmitir durante os catro anos seguintes á matriculación sen perder o beneficio.

Non. O IEDMT só se paga na primeira matriculación do vehículo en España. Cando compras un coche usado que xa estaba matriculado aquí, ese imposto liquidouse no seu momento e non se volve pagar. O que si pagas nunha compravenda de segunda man entre particulares é o ITP (Imposto sobre Transmisións Patrimoniais), ademais da taxa de cambio de titularidade da DGT.

Si. Cando importas un vehículo —dá igual se é da Unión Europea ou de fóra— e o matriculas por primeira vez en España, devéngase o IEDMT. É un dos custos que máis sorprende a quen compra fóra pensando que aforra diñeiro, porque á base impoñible aplícaselle o tipo segundo as emisións igual que a un coche novo. Se o vehículo é usado, a base non é o prezo que pagaches, senón o seu valor de mercado.

Facenda non se fixa no que pagaches, senón no valor de mercado do vehículo no momento de matriculalo en España. Para iso publica cada ano unhas táboas oficiais de prezos medios de venda por marca, modelo e antigüidade, e aplica unha porcentaxe de minoración segundo os anos do coche: canto máis antigo, menor é o valor de partida. Sobre ese valor resultante aplícase o tipo correspondente ás emisións de CO₂. Por iso un coche vello importado pode pagar bastante menos IEDMT que un recente do mesmo modelo.

O imposto autoliquídase e págase antes de matricular definitivamente o vehículo en Tráfico: a DGT non completa a matriculación sen o xustificante de telo presentado. Na práctica, a orde é: primeiro liquídase o IEDMT ante Facenda, despois matricúlase. Na compra dun coche novo, todo isto xestiónao o concesionario e ti non tocas o trámite; nunha importación que levas pola túa conta, es ti quen debe presentalo en prazo.

Depende do caso:

• Modelo 576 — autoliquidación xeral do imposto para turismos, mesmo cando a cota sae a cero por emisións.
• Modelo 06 — declaración para os supostos de non suxeición e exención que non requiren recoñecemento previo de Facenda.
• Modelo 05 — solicitude de recoñecemento previo, necesaria para exencións e reducións como as de familia numerosa, discapacidade, taxis ou autoescolas. Preséntase antes de matricular.

Cando unha xestoría leva o trámite (o normal en concesionario), entregarache o xustificante unha vez liquidado.

Confúndense moito, pero son impostos distintos. O IEDMT (matriculación) é estatal, págase unha soa vez ao matricular o vehículo por primeira vez e depende das emisións de CO₂. O IVTM (o chamado «imposto de circulación») é municipal, págase todos os anos mentres o coche estea de alta e recádao o concello segundo a potencia fiscal do vehículo. Un é de pagamento único ao estrear o coche; o outro é unha cota anual recorrente.

Si, aínda que con regras propias. As motocicletas tributan tamén segundo as súas emisións de CO₂, con tramos específicos. As autocaravanas e vehículos acondicionados como vivenda teñen unha redución do 30% da base impoñible. E dentro dos medios de transporte distintos dos automóbiles, están suxeitas as embarcacións de recreo de máis de 8 metros de eslora e as aeronaves de uso privado, que tributan a tipos fixos propios.

Non de inmediato. Nas exencións e reducións suxeitas a un destino concreto (familia numerosa, discapacidade, taxi, autoescola…), o vehículo non se pode transmitir nin cambiar de uso durante os catro anos seguintes á matriculación. Se o vendes antes, tes que regularizar a situación e pagar o imposto que no seu día non aboaches. É unha condición que convén ter clara antes de acollerse ao beneficio.

Para un particular, non: forma parte do custo de adquisición do vehículo, pero non se deduce na declaración da renda. Para empresas e autónomos que afecten o vehículo á súa actividade económica, o imposto incorpórase ao valor de adquisición e recupérase vía amortización, coas limitacións xerais de deducibilidade que a normativa fiscal aplica aos vehículos.

Sinxelamente, non poderás matricular o vehículo: a DGT esixe o xustificante do IEDMT (ou da súa exención) para completar a matriculación, así que sen el o coche non pode circular legalmente. Se se trata dun vehículo importado e se detecta que circula sen terse matriculado nin liquidado o imposto, Facenda pode reclamar a cota con recargas e xuros de mora, ademais das sancións de tráfico correspondentes. Non é un trámite que se poida deixar pendente.